1. Axit folic là gì

- Axit folic còn được gọi là vitamin B9,  axit folic là một vitamin tan trong nước thuộc nhóm vitamin B. Trong cơ thể, axit folic đóng vai trò quan trọng trong quá trình tổng hợp DNA, phân chia tế bào và hình thành hồng cầu. Đây là dưỡng chất đặc biệt cần thiết đối với phụ nữ mang thai, giúp phòng ngừa dị tật ống thần kinh ở thai nhi.

* Nguồn thực phẩm giàu axit folic

- Rau có lá xanh đậm (rau bina, cải bó xôi)

- Trái cây họ cam quýt

- Ngũ cốc nguyên cám

- Gan động vật

- Các sản phẩm thực phẩm tăng cường (ngũ cốc ăn sáng, bột mì bổ sung vitamin...)

2. Tại sao cần kiểm tra axit folic trong thực phẩm?

Việc kiểm tra hàm lượng axit folic trong thực phẩm có vai trò quan trọng trong:

- Đảm bảo chất lượng và giá trị dinh dưỡng: giúp các nhà sản xuất thực phẩm đảm bảo sản phẩm đạt tiêu chuẩn hàm lượng như công bố.

- Kiểm soát quá liều: bổ sung quá nhiều axit folic có thể che giấu các dấu hiệu thiếu hụt vitamin B12, gây nguy cơ tổn thương thần kinh.

- Nghiên cứu dinh dưỡng: theo dõi mức độ hấp thu vitamin B9 trong các chế độ ăn khác nhau.

- Tuân thủ quy định: một số quốc gia yêu cầu bắt buộc tăng cường axit folic trong ngũ cốc – việc kiểm nghiệm giúp tuân thủ quy định.

3. Phương pháp kiểm tra axit folic trong thực phẩm

3.1. Phương pháp phổ biến: Sắc ký lỏng hiệu năng cao (HPLC)

- HPLC là phương pháp phân tích định lượng axit folic chính xác và đáng tin cậy nhất hiện nay.

- Nguyên lý: dựa trên khả năng phân tách các thành phần trong mẫu thực phẩm dựa trên sự tương tác của chúng với pha tĩnh và pha động.

* Quy trình cơ bản

- Chuẩn bị mẫu: nghiền nhỏ thực phẩm → chiết bằng dung môi (thường là dung dịch đệm có enzyme khử liên kết).

- Lọc và làm sạch mẫu: sử dụng bộ lọc hoặc chiết pha rắn để loại tạp.

- Phân tích bằng HPLC: sử dụng đầu dò UV hoặc đầu dò huỳnh quang.

- Tính toán kết quả: so sánh với đường chuẩn axit folic.

* Ưu điểm

- Độ chính xác và lặp lại cao

- Có thể định lượng nhiều dạng folate khác nhau

- Ứng dụng rộng trong phân tích thực phẩm, dược phẩm

- Tham khảo cột ái lực miễn dịch phân tích Axit Folic | EASI-EXTRACT® FOLIC ACID do chúng tôi cung cấp tại đây.

3.2. Phương pháp ELISA (Enzyme-Linked Immunosorbent Assay)

- Phương pháp ELISA sử dụng kháng thể đặc hiệu để phát hiện và định lượng axit folic.

- Nguyên lý: phản ứng giữa kháng thể và axit folic tạo ra tín hiệu màu được đo bằng máy đọc ELISA.

* Ưu điểm:

- Quy trình đơn giản, không yêu cầu thiết bị HPLC

- Phù hợp với phòng thí nghiệm không chuyên sâu

- Có thể phân tích nhiều mẫu cùng lúc (hiệu quả cao)

* Nhược điểm:

- Độ chính xác và đặc hiệu kém hơn HPLC

- Có thể bị nhiễu do các chất tương tự trong mẫu

3.3. Các phương pháp khác

- Sắc ký khí (GC): ít phổ biến do axit folic khó bay hơi.

- Phương pháp vi sinh (Microbiological assay): dựa trên khả năng phát triển của vi sinh vật phụ thuộc folate (như Lactobacillus casei), dùng nhiều trong nghiên cứu dinh dưỡng.

Axit folic là vi chất dinh dưỡng không thể thiếu, đặc biệt quan trọng với sức khỏe cộng đồng. Việc kiểm tra hàm lượng axit folic trong thực phẩm là bước then chốt để đảm bảo chất lượng sản phẩm và sức khỏe người tiêu dùng. Trong đó, HPLC là phương pháp phân tích phổ biến và đáng tin cậy nhất, trong khi ELISA là lựa chọn nhanh và tiện lợi cho các phòng thí nghiệm tiêu chuẩn.